Herfstprogramma geannuleerd: Online onderwijs in voorbereiding.

De crisis met het corona virus dat de ziekte Covid-19 veroorzaakt heeft geleid tot veel persoonlijke ellende bij mensen en heeft vanaf half maart de samenleving stil gelegd. Ook de universiteiten sloten en konden hun studenten alleen nog online onderwijs aanbieden. Gelukkig zijn er in de afgelopen maanden versoepelingen van de maatregelen gekomen, waardoor een aantal sectoren weer open konden gaan. Voor de universiteiten bleef dat enorm beperkt. Pas vanaf 15 juni kwam er weer minieme ruimte voor tentamens en noodzakelijke practica en individuele begeleiding van studenten. Lang is dan ook onduidelijk gebleven hoe het in de herfst verder zou gaan.

Kort geleden is bekend geworden dat de universiteit voor de rest van dit jaar 2020 haar onderwijszalen niet meer beschikbaar zal stellen voor zaken die niet direct te maken hebben met het reguliere onderwijs van de universiteit. Juist omdat er vanaf half maart geen fysiek onderwijs meer mogelijk is geweest, zal de universiteit al haar zalen zelf nodig hebben.

Dit betekent dat het Instituut voor Dieren in Filosofie en Wetenschap het complete herfstprogramma wat in oktober en november zou plaatsvinden, moet annuleren. Heel jammer en verdrietig, maar het is in deze crisis niet anders.

106800865_10223534472216678_8603417873552304300_n copyOnline onderwijs

In plaats van fysiek onderwijs is het Instituut nu bezig om online onderwijs voor te bereiden. Dat zal plaatsvinden door middel van het gratis programma Zoom. Er zullen lezingen en cursussen verzorgd worden door dr. Esteban Rivas in de vorm van Zoom meetings waar U vanuit Uw eigen huis aan kunt deelnemen met Uw computer of tablet. Op korte termijn zal een programma met online cursussen worden bekend gemaakt waar iedereen die meer wil weten over dieren zich voor kan inschrijven.

Zodra het weer mogelijk is om fysiek onderwijs te geven aan de universiteit zal er een nieuw programma aan fysieke cursussen worden opgesteld en bekend gemaakt. Dat zal op zijn vroegst in de eerste maanden van 2021 zijn. Op dit moment is het nog niet te overzien per wanneer exact, aangezien het ook nog niet duidelijk is hoe de crisis met het corona virus verder zal verlopen. Tot die tijd zullen wij dus online lezingen en cursussen aanbieden.

Voorlopig dus tot ziens online!

Herfstprogramma 2020

100_0057cropIn deze onzekere tijden met de crisis rondom het corona virus is het moeilijk om vooruit te kijken en dingen te plannen voor de toekomst. Zo is het op dit moment nog niet te overzien of komende herfst de universiteiten weer open kunnen gaan, of dat ze tegen die tijd weer opnieuw op slot moeten, vanwege een mogelijke nieuwe golf in besmettingen. Ondertussen sterven er nu elke dag tientallen mensen en zijn er honderden mensen die hevig lijden door de covid-19 ziekte, helemaal als ze aan de beademing moeten op de intensive care. Het voelt dan ook als inopportuun, zorgeloos, of bijna als blasfemie om dan nu een Herfstprogramma aan cursussen te presenteren. Toch vindt het Instituut voor Dieren en Filosofie in Wetenschap het belangrijk om dit programma nu aan te bieden, juist omdat onze boodschap een positieve is: het onderwijzen van een groot publiek over de intelligentie en het gevoelsleven van onze mededieren, zodat er meer begrip en respect ontstaat voor de dieren waarmee we onze aarde delen. Daarnaast kan het vooruitzicht van een boeiende cursus mensen op dit moment een steuntje in de rug geven, in de zin dat ze iets goeds en vrolijks hebben om naartoe te leven. Om deze redenen hebben we besloten om nu toch een herfstprogramma aan te bieden.

Aangezien de toekomst nog ongewis is zijn de volgende voorbehouden van toepassing op het herfstprogramma. Zo is het mogelijk dat deze evenementen wel door kunnen gaan, maar alleen als we ons aan maatregelen houden die besmetting reduceren of voorkomen, zoals het minimaal 1,5 meter afstand houden van elkaar, het betrachten van de juiste hygiene en de aanwezigheid van desinfectiemiddelen. In dat geval zullen we een collegezaal gebruiken die groot genoeg is om wel 2 meter of meer afstand van elkaar te kunnen houden. Daarnaast zullen we ons dan allemaal goed moeten houden aan de hygiene maatregelen. Ook bestaat er de mogelijkheid dat er deze herfst nog geen evenementen kunnen worden georganiseerd en dat de universiteit nog gesloten is, of dat deze opnieuw zal moeten worden gesloten na een nieuwe besmettingsgolf. In dat geval zullen de evenementen worden verplaatst naar het Winterprogramma 2021 en geldt Uw betaling als een voucher of tegoedbon voor deelname aan het evenement op een toekomstige datum.

11 3 12 het witte schaap .kinderboerdeij de uilenburg rembrandtpark copyHet herfstprogramma bestaat uit een hele reeks cursussen over de intelligentie en het gevoelsleven van allerlei dieren. Deze cursussen worden gegeven door psycholoog en filosoof dr. Esteban Rivas en zijn bedoeld voor iedereen die meer wil weten over dieren. Ze bestaan uit een up to date overzicht van de resultaten van wetenschappelijk onderzoek naar de intelligentie en de gevoelens en emoties van dieren, met alle ruimte voor vragen en discussie. De cursussen worden gegeven op HBO/WO niveau, maar een specifieke vooropleiding is niet vereist. Alle evenementen vinden plaats op een zaterdag en worden gehouden in het Hoofdgebouw van de universiteit aan de De Boelelaan 1105 te Amsterdam.

Hieronder vindt U het overzicht van de evenementen deze herfst. Klik op de titel van het evenement waar U meer over wilt weten en U komt op de pagina van dat evenement terecht, waar U alle informatie over de inhoud vindt en waar U zich kunt aanmelden.

DIERENDAG KINDERCOLLEGE “DIEREN KUNNEN OOK DENKEN EN VOELEN” zaterdag 3 oktober 2020.

Dit college is speciaal bedoeld voor kinderen in de lagere school leeftijd en geeft hen een vrolijk overzicht van de slimheid en gevoelens van alle dieren. Met leuke vragen, foto’s en boeiende filmpjes.

CURSUS “DE INTELLIGENTIE EN HET GEVOELSLEVEN VAN KIPPEN, VARKENS, RUNDEREN, PAARDEN, SCHAPEN EN GEITEN” zaterdagen 17 en 24 oktober 2020.

In deze cursus behandelen we allerlei nieuw onderzoek waaruit blijkt dat deze toch vaak zeer onbekende dieren een behoorlijke intelligentie hebben en allerlei gevoelens en emoties met ons delen. Van rekenende kuikens en computerspelletjes spelende varkens tot en met de ouderlijke zorg en het sexleven van deze dieren.

CURSUS “SLIMME HONDEN! DE INTELLIGENTIE VAN HONDEN” zaterdagen 7 en 14 november 2020.

unnamed-2

Foto: Eimer Wieldraaijer

Ook deze herfst keert deze populaire cursus weer terug. Speciaal bedoeld voor iedereen die meer wil weten over honden, of men nu wel of niet samenleeft met honden. De cursus geeft een up to date overzicht van het vele recente en boeiende onderzoek van de afgelopen 25 jaar naar de intelligentie van deze trouwe viervoeters.

CURSUS “HET GEVOELSLEVEN VAN DIEREN EN DE RELEVANTIE DAARVAN VOOR ONZE ETHIEK” zaterdagen 21 en 28 november 2020.

Op de eerste cursusdag “Bewustzijn, gevoelens en emoties” krijgt U een overzicht van wat de wetenschap ontdekt over de gevoelens en emoties van alle dieren. Van speelsheid en rouw tot empathie en troost. De tweede cursusdag “Dierethiek” bestaat uit een bespreking van en discussie over alle verschillende ethische posities die er bestaan met betrekking tot de morele vraag hoe wij mensen moeten omgaan met andere dieren.

 

Tot ziens deze herfst!

Cursus “Het gevoelsleven van dieren en de relevantie daarvan voor onze ethiek” november 2020

100_0057cropWat voor gevoelens en emoties hebben andere dieren dan mensen? Kúnnen ze eigenlijk wel iets voelen en ervaren, hebben ze een bewustzijn? Dit boeiende vraagstuk staat al lange tijd in de belangstelling van wetenschappers en filosofen. De aanwezigheid of niet van bewustzijn en een gevoelsleven bij dieren heeft ook gevolgen voor onze dierethiek, de manier waarop wij mensen met deze dieren om zouden moeten gaan. In deze 2-daagse cursus op zaterdagen 21 en 28 november 2020 zal psycholoog en filosoof dr. Esteban Rivas de uitkomsten van wetenschappelijk onderzoek naar de gevoelens en emoties van dieren presenteren en behandelt hij de verschillende posities en stromingen binnen de dierethiek. De cursus is daarmee een geschikte introductie voor iedereen die meer wil weten over het bewustzijn en gevoelsleven van dieren en over de verschillende morele posities ten opzichte van onze mededieren. De cursus bestaat uit de volgende 2 cursusdagen, die ook afzonderlijk te volgen zijn.

Cursusdag 1: Bewustzijn, gevoelens en emoties bij dieren. Zaterdag 21 november 2020.

Onderwerpen: Definitie en kenmerken van bewustzijn. Antropomorfisme, antroponegatie en antropofobie. Geschiedenis van het denken over bewustzijn bij dieren. Emoties en hersenen: Affectieve neurowetenschap. Empathie: zorg, troost en hulp. Rouw. Speelsheid en plezier. Overige emoties. Veranderde bewustzijnstoestanden.

20 april 2019 wandeling sgravenland schaap met 3 ling drieling lammetjes copyOmschrijving: Tijdens deze cursusdag gaat dr. Esteban Rivas in op de vraag of andere dieren net als mensen bewustzijn hebben, dat wil zeggen het vermogen om positieve en negatieve dingen te beleven en te ervaren, zoals pijn en plezier. Zijn dieren robotten zonder beleving of ervaren dieren sensaties en andere zaken net als wij bewust? De Franse filosoof René Descartes beweerde dat dieren geen bewustzijn konden bezitten. Ook het behaviorisme binnen de psychologie leidde ertoe dat het onderwerp bewustzijn taboe werd verklaard. Ook hedentendage zijn er nog denkers die geen bewustzijn toeschrijven aan dieren, vaak op grond van afwezigheid van ‘hogere’ cognitieve vermogens en taal. Daartegenover staan posities die de aanwezigheid van bewustzijn beargumenteren op grond van de analogieredenering en nauwkeurige studie van het zenuwstelsel en het gedrag van dieren. Zo zal Rivas de affectieve neurowetenschap van Jaak Panksepp behandelen, waaruit blijkt dat we met andere dieren een aantal hersenstructuren en neurochemie voor dezelfde emotionele systemen delen, zoals angst, agressie, sexuele lust, zorg en affectie, verdriet en speelsheid. En welke rol speelt het hormoon oxytocine bij het sociale gedrag van dieren? Rivas zal ook zijn eigen onderzoek behandelen naar het gebruik van emotie-gebaren door grote mensapen. Daarnaast zal er worden ingegaan op de concrete emoties van honden en allerlei andere dieren. Wat voor emoties kennen ze? Plezier, pijn, jaloezie, schuldgevoel, dankbaarheid? En zien we bij dieren ook gevoelens als trots, schaamte of wraak? Welke dieren lijken te rouwen om overleden soortgenoten? Kunnen ratten, honden en apen lachen en hebben ze humor? Kunnen dieren trauma’s oplopen? Hebben dieren ook een empathisch gevoel voor de ander? We zullen ingaan op emotionele besmetting en de vele recente studies naar besmettelijk geeuwen tussen dieren onderling. Ook kijken we naar verzoening en troost bij dieren en vormen van gerichte hulp aan een ander in nood. Spelen spiegelneuronen een rol bij empathie? En wat voor overeenkomsten bestaan er tussen mensen en andere dieren wat betreft het hebben van veranderde bewustzijnstoestanden, zoals dromen en het onder invloed zijn van psychofarmaca en drugs?

Cursusdag 2: Dierethiek. Zaterdag 28 november 2020.

Onderwerpen: Geschiedenis moreel denken over dieren. Utilisme: Peter Singer en dierenbevrijding. Deontologie: Tom Regan en dierenrechten. Bewustzijn als kriterium voor gelijkheid: egalitarisme en abolitionisme. De mens als moreel belangrijkste wezen. Feministische zorg dierethiek. Biocentrisme of Deep ecology. Het Great Ape Project en het Nonhuman Rights Project.

20 apil 2019 wandeling sgravenland koeien portretten copyOmschrijving: Tijdens deze cursusdag zal dr. Rivas een overzicht geven van de belangrijkste stromingen op het gebied van de dierethiek. Na een korte uiteenzetting over filosofie en ethiek en een bespreking van de geschiedenis van het morele denken over dieren komen de belangrijkste hedendaagse filosofen aan bod. Peter Singer met zijn utilistische ethiek gericht op dierenbevrijding. Tom Regan die vanuit de deontologische ethiek pleit voor dierenrechten. Filosofen die de aanwezigheid van bewustzijn als voldoende voorwaarde voor morele consideratie zien en een egalitarisme tussen dieren en een abolitionisme van al het diergebruik voorstaan, zoals Gary Francione. Filosofen die een moreel onderscheid maken tussen mensen en andere dieren op grond van het menselijk taalvermogen, zoals Peter Carruthers. De feministische dierethiek die met de begrippen zorg en dialoog naar dieren kijkt. En het biocentrisme en de deep ecology, waar mensen en andere dieren onderdeel zijn van de biosfeer. Vragen die hierbij behandeld zullen worden zijn o.a.: Is het hebben van zelfbewustzijn van belang voor de manier waarop een dier behandeld dient te worden? Zijn sommige dieren vervangbaar? Wanneer is er sprake van speciesisme of soortisme, discriminatie op grond van soort? Wat zijn de argumenten voor gelijkheid tussen alle dieren? Hebben alle levende wezens een inherente waarde? Wat moet je doen als je in een reddingsboot zit met 3 andere mensen en 1 hond en eentje moet overboord omdat de boot dreigt te zinken? Tenslotte worden ook nog de recente projecten behandeld om sommige, meer op mensen lijkende dieren zoals mensapen, dolfijnen en olifanten gelijke rechten te geven, zoals het Great Ape Project en het Nonhuman Rights Project. Is dat wel de juiste benadering? Zijn we dan niet alsnog bezig alle dieren langs de menselijke meetlat te leggen? En in hoeverre is intelligentie wel een moreel relevant vermogen? De deelnemers aan deze cursusdag kunnen vantevoren hun morele dilemma’s of vraagstukken toesturen waar zij mee in aanraking komen of vragen over hebben. Deze dilemma’s gaan dan gezamenlijk besproken worden waarbij we de verschillende stromingen uit de dierethiek zullen toepassen op de dilemma’s.

Voor wie? Deze cursus is bedoeld voor alle mensen die hun kennis willen vergroten over het bewustzijn, de gevoelens en emoties van honden en allerlei andere dieren, en die meer kennis willen verkrijgen en willen nadenken over dierethiek. Daarnaast is de cursus ook zeer geschikt voor mensen die professioneel met dieren werken en voor studenten van verschillende opleidingen. Een specifieke vooropleiding is niet vereist. Alle deelnemers krijgen na afloop een persoonlijk certificaat van deelname. Cursisten die alleen 1 cursusdag volgen krijgen een deelcertificaat.

Voertaal: De voertaal tijdens de cursus is Nederlands. Wel is het handig als men passief Engels kan begrijpen, aangezien niet alle filmpjes die zullen worden getoond ondertiteld zijn.

Kosten. Deelname aan de volledige cursus kost 130 euro. Deze cursus wordt een paar keer jaar georganiseerd. Men kan dan ook alleen deelnemen aan 1 van de 2 cursusdagen en de ontbrekende cursusdag later in het jaar volgen. Deelname aan een afzonderlijke cursusdag kost 65 euro. Dit onderwijs is BTWvrij.

Korting voor mensen met minder draagkracht. Voor mensen met minder draagkracht, dat wil zeggen, mensen die moeten rondkomen van een inkomen rond het sociale minimum, bestaat er een speciale korting. Men betaalt dan 40 euro voor de volledige cursus of 20 euro per afzonderlijke cursusdag.

Data en tijden. De cursus bestaat uit twee zaterdagen: 21 en 28 november 2020. Elke cursusdag begint om 11.30 en eindigt om 16.30 uur. De cursus wordt zonder lunch gegeven.

Locatie: Hoofdgebouw universiteit, De Boelelaan 1105 te Amsterdam. Deze locatie is goed te bereiken met auto en openbaar vervoer. Gratis parkeren is mogelijk op de Gustav Mahlerlaan en de A.J. Ernstlaan.

11 3 12 kippen copyMaatregelen i.v.m. de corona crisis: In verband met de crisis rondom het corona virus worden de ontwikkelingen goed bijgehouden en zullen we ons houden aan de officiële maatregelen die de regering afkondigt. Er is een mogelijkheid dat er ook deze herfst nog geen evenementen kunnen worden georganiseerd en dat de universiteit nog gesloten is. In dat geval zal de cursus worden verplaatst naar het Winterprogramma 2021 en geldt Uw betaling als een voucher of tegoedbon voor deelname aan de cursus op een toekomstige datum. Daarnaast is er de mogelijkheid dat evenementen deze herfst wel kunnen doorgaan, maar dat we ons dan nog wel moeten houden aan maatregelen zoals het minimaal 1,5 meter afstand houden van elkaar. Dan zal de cursus wel doorgaan, maar zullen we een collegezaal gebruiken die groot genoeg is om wel 2 meter of meer afstand van elkaar te kunnen houden. U zult tezijnertijd ingelicht worden van de stand van zaken ruim voor aanvang van de cursus.

Aanmelden: U kunt zich eenvoudig opgeven door een emailbericht te sturen naar estebanyes@gmail.com  of door onderstaand formulier in te vullen en te verzenden. U krijgt dan een emailbericht toegestuurd met daarin alle praktische details en een factuur voor Uw administratie.

 

Eerdere deelnemers aan deze cursus waren: mensen die samenleven met 1 of meerdere dieren; dierenartsen en paraveterinairen; medewerkers van Dierenbescherming, WereldNatuurFonds en andere dierenorganisaties; mensen van de “dierenpolitie”; studenten psychologie, biologie, filosofie, biotechnologie, Animal Sciences en Dier(gezondheid) en Management; honden-, katten- en andere dierengedragstherapeuten; eigenaren en medewerkers van hondenscholen; medewerkers van hondenuitlaatservices; milieu adviseurs; medewerkers dierentuinen; medewerkers dierenopvangcentra en dierenasiels; omnivoren, vegetariërs en veganisten.

 

Eerdere deelnemers over deze cursus:

“Heel erg bedankt voor de interessante en plezierige cursus. Vond de interactie ook heel fijn.”

“Ik heb enorm genoten van je cursus!”

“Vond het zeer geslaagd. Onverwacht en inspirerend.”

“Meer weten over het gevoelsleven van dieren? Dan wordt deze cursus warm aanbevolen!”

“Boeiende spreker met een heel aangename stem. Dit is wel een aanrader… het zet je tot nadenken.”

“Ben jou zo dankbaar voor de cursus en de wijsheid die je overdraagt, je laat me zo nadenken, echt heel bijzonder.”

“Wat mij betreft een ‘must’ voor iedereen die (al is het zijdelings) werkt met dieren of anderszins verantwoordelijk is voor het welzijn van dieren.”

Cursus “Slimme honden! – De intelligentie van honden” november 2020

In november zal psycholoog en filosoof dr. Esteban Rivas de populaire cursus “Slimme honden! – De intelligentie van honden” voor de laatste keer dit jaar organiseren in Amsterdam. De cursus bestaat uit twee cursusdagen en zal op zaterdagen 7 en 14 november worden georganiseerd voor iedereen die meer wil weten over de intelligentie van honden.

unnamed-2

Foto: Eimer Wieldraaijer

Beschrijving cursus:

Al meer dan 15.000 jaar leven mensen samen met honden. De afgelopen 25 jaar vinden er heel veel nieuwe studies plaats naar de intelligentie of cognitie van honden. Zo zijn er inmiddels aparte instituten opgericht aan universiteiten over de hele wereld waar intelligentie-onderzoek met honden wordt gedaan: het Family Dog Project aan de Universiteit van Boedapest (Adam Miklosi), de afdeling Vergelijkende en Ontwikkelings-psychologie van het Max Planck Instituut voor Evolutionaire Antropologie van de Universiteit van Leipzig (Juliane Kaminski en Michael Tomasello), het Clever Dog Lab aan de Universiteit van Wenen (Ludwig Huber) en het Duke Canine Cognition Center aan de Duke University in de Verenigde Staten (Brian Hare). Uit deze recente studies blijkt dat honden veel slimmer zijn dan we tot nu toe dachten. Honden blinken vooral uit in sociale intelligentie, waardoor ze ook zeer goed met mensen kunnen samenleven. Tijdens deze cursus zal dr. Rivas uitgebreid ingaan op de uitkomsten van al deze recente onderzoeken met honden. De cursus geeft U een goed overzicht van de huidige stand van zaken op het gebied van de wetenschappelijke kennis over de intelligentie van honden. Dat zal voor een deel ook Uw eigen beeld veranderen van waar honden toe in staat zijn qua intelligentie. De cursus bestaat uit de volgende 2 cursusdagen, die ook afzonderlijk te volgen zijn.

Cursusdag 1. Zaterdag 7 november 2020.

Onderwerpen: Inleiding. Geschiedenis onderzoek intelligentie honden. De domesticatiegeschiedenis van honden. Het domesticatie-experiment met zilvervossen. Begrip van menselijke communicatieve signalen. Taalonderzoek.

Omschrijving: Wat is intelligentie of cognitie? Al meer dan 100 jaar vindt er onderzoek plaats naar de intelligentie van honden en andere dieren, maar honden werden lange tijd genegeerd als domme, “onnatuurlijke” dieren. We bespreken kort de gedachten over hondenintelligentie van Charles Darwin, Pavlov, Thorndike, Lloyd Morgan, het behaviorisme en de cognitieve revolutie in de vergelijkende psychologie en ethologie. Wie waren de voorouders van honden? De zintuigen van de hond: informatiekanalen van kennis. Hoe heeft de domesticatie van honden plaatsgevonden? Hebben wolven zichzelf eigenlijk gedomesticeerd tot honden? Wat voor implicaties heeft het langlopende experiment met tamme zilvervossen voor de domesticatie van honden? En wat betekent de domesticatiegeschiedenis voor de gerichtheid van honden op mensen en het begrijpen van menselijke communicatieve signalen zoals wijzen en blikrichting? En hoe steken hun vermogens af in vergelijking met wolven en andere hondachtigen? Wat zijn de resultaten van het taalonderzoek met honden? We behandelen de “wonderhonden” uit het begin van de 20e eeuw en de lessen van het paard Slimme Hans. Hoeveel menselijke woorden kunnen honden snappen?

Cursusdag 2. Zaterdag 14 november 2020.

Onderwerpen: De (intentionele) communicatie van honden. Begrip van het zien, horen en weten van mensen. Basale cognitie. Fysieke intelligentie. Sociaal leren en imitatie. Samenwerking, empathie en rouw.

Omschrijving: Is de communicatie van honden doelbewust of intentioneel te noemen? Drukken honden verschillende zaken uit met hun communicatieve geluiden? Hoe goed kunnen mensen de emoties van honden in hun geblaf herkennen? Begrijpen honden wat mensen zien, horen en weten? Letten ze daar op bij de interactie met de mens en proberen honden zo ongemerkt stout of ongehoorzaam te zijn? En hoe ver reikt hun intelligentie over de fysieke wereld en de causale verbanden tussen objecten? Hebben ze door dat voorwerpen blijven bestaan (object-permanentie) en hoe gedragen honden zich in spannende onderzoeken als de toverbeker? Kunnen honden verschillende hoeveelheden onderscheiden? Hebben ze ook een vorm van zelfbewustzijn? Waaruit bestaat hun ruimtelijke cognitie? Zijn ze in staat tot samenwerking bij coöperatief touwtrekken? Wat leren honden door sociale observatie en zijn ze in staat tot imitatie? Hoe herkennen ze een ander als specifiek individu en hoe vormen ze zich een oordeel over de ander? Kunnen honden besmet raken met de emoties van mensen? Verzoenen honden zich na een conflict en troosten ze elkaar? Bestaat er bewijs voor empathie bij honden? Helpen ze mensen als die iets nodig hebben? En wat is er bekend over rouw bij honden en de emotionele hechting en neurochemie (waaronder het hormoon oxytocine) in de relatie van honden met de mensen met wie ze samenleven?

Genie-honden-9789026323980

Cursusboek “De intelligentie van honden”

Cursusboek: Bij deze cursus gebruiken we als cursusboek De wijsheid van honden. Over intelligentie en gedrag van ons meest geliefde huisdier van Brian Hare & Vanessa Woods. Dat is de Nederlandse vertaling van The genius of dogs. How dogs are smarter than you think, geschreven door professor in de evolutionaire antropologie Brian Hare, co-directeur van het Duke Canine Cognition Center aan de Duke University in North Carolina (VS). Hoewel dit boek alweer in 2013 is verschenen is het nog steeds het meest geschikte overzicht voor een algemeen publiek van de resultaten van al het recente onderzoek naar de intelligentie van honden. Tijdens de cursus gelden per cursusdag een aantal hoofdstukken uit dit boek als voorbereiding. De cursisten kunnen deze hoofdstukken dan vantevoren lezen en daarbij vragen noteren, zowel over de tekst als men iets niet snapt, als over de inhoud, wanneer men een discussievraag heeft. Deze vragen kunnen dan op de cursus zelf worden gesteld en gezamenlijk behandeld worden. De aanschaf van het cursusboek is facultatief, dus niet verplicht om aan de cursus mee te kunnen doen. Men kan de cursus namelijk ook volgen zonder het cursusboek te hebben gelezen, aangezien dr. Rivas de belangrijkste materie uit het boek in de vorm van een samenvatting zal presenteren. Het ISBN nr van het boek is: 9789026323980, is uitgegeven bij Ambo/Anthos in Amsterdam en is te bestellen in de boekhandel of op internet.

P1150497 copy 2Voor wie? De cursus is bedoeld voor iedereen die geïnteresseerd is in de intelligentie van honden, of men nu wel of niet zelf een huishouden deelt met een hond. Daarnaast is deze zeer geschikt voor mensen die professioneel met honden werken, zoals dierenartsen en hondengedragstherapeuten (diegenen aangesloten bij organisaties zoals stichting Alpha krijgen er punten permanente educatie voor). Een specifieke vooropleiding is niet vereist. Alle deelnemers krijgen na afloop een persoonlijk certificaat van deelname. Cursisten die alleen 1 cursusdag volgen krijgen een deelcertificaat.

Voertaal: De voertaal tijdens de cursus is Nederlands. Wel is het handig als men passief Engels kan begrijpen, aangezien niet alle filmpjes die zullen worden getoond ondertiteld zijn.

Kosten. Deelname aan de volledige cursus kost 130 euro. Deze cursus wordt een paar keer jaar georganiseerd. Men kan dan ook alleen deelnemen aan 1 van de 2 cursusdagen en de ontbrekende cursusdag later in het jaar volgen. Deelname aan een afzonderlijke cursusdag kost 65 euro. Dit onderwijs is BTWvrij.

Korting voor mensen met minder draagkracht. Voor mensen met minder draagkracht, dat wil zeggen, mensen die moeten rondkomen van een inkomen rond het sociale minimum, bestaat er een speciale korting. Men betaalt dan 40 euro voor de volledige cursus of 20 euro per afzonderlijke cursusdag.

Data en tijden. De cursus bestaat uit twee zaterdagen: 7 en 14 november 2020. Elke cursusdag begint om 11.30 en eindigt om 16.30 uur. De cursus wordt zonder lunch gegeven.

Locatie: Hoofdgebouw universiteit, De Boelelaan 1105 te Amsterdam. Deze locatie is goed te bereiken met auto en openbaar vervoer. Gratis parkeren is mogelijk op de Gustav Mahlerlaan en de A.J. Ernstlaan.

P1150268 copy 2Maatregelen i.v.m. de corona crisis: In verband met de crisis rondom het corona virus worden de ontwikkelingen goed bijgehouden en zullen we ons houden aan de officiële maatregelen die de regering afkondigt. Er is een mogelijkheid dat er ook deze herfst nog geen evenementen kunnen worden georganiseerd en dat de universiteit nog gesloten is. In dat geval zal de cursus worden verplaatst naar het Winterprogramma 2021 en geldt Uw betaling als een voucher of tegoedbon voor deelname aan de cursus op een toekomstige datum. Daarnaast is er de mogelijkheid dat evenementen deze herfst wel kunnen doorgaan, maar dat we ons dan nog wel moeten houden aan maatregelen zoals het minimaal 1,5 meter afstand houden van elkaar. Dan zal de cursus wel doorgaan, maar zullen we een collegezaal gebruiken die groot genoeg is om wel 2 meter of meer afstand van elkaar te kunnen houden. U zult tezijnertijd ingelicht worden van de stand van zaken ruim voor aanvang van de cursus.

Aanmelden: U kunt zich eenvoudig opgeven door een emailbericht te sturen naar estebanyes@gmail.com  of door onderstaand formulier in te vullen en te verzenden. U krijgt dan een emailbericht toegestuurd met daarin alle praktische details en een factuur voor Uw administratie.

 

Eerdere deelnemers aan deze cursus waren: mensen die samenleven met 1 of meerdere honden (of andere dieren); mensen met een hulphond; honden- en andere dierengedragstherapeuten; eigenaren en medewerkers van hondenscholen; medewerkers en vrijwilligers van honden- en andere dierenorganisaties, dierenasiels, dierenambulances, hondenuitlaatservices en hondenrasverenigingen; hondentrainers en -instructeurs; mensen die speurwerk met honden verrichten; mensen van de “dierenpolitie”; studenten diergeneeskunde, ethologie, psychologie, Dier en zorg management, dierverzorging, en veterinaire natuurgeneeskunde; en mensen zonder hond die gewoon hun kennis over honden wilden vergroten.

 

Eerdere deelnemers over deze cursus:

“Heb de cursus als prettig ervaren en heb onwijs veel geleerd.” “Boeiende dagen! Ik heb genoten van de onderwerpen. Je didactische vaardigheden zijn erg prettig.”

“Ik heb met veel plezier en interesse de twee cursusdagen bijgewoond. Ook mijn labrador is tevreden. Zij is blij dat haar intelligentie eindelijk wetenschappelijk is onderbouwd.”

“Hartelijk dank voor de heel erg interessante dagen. Knap hoe je ons mensen betrekt bij de boeiende thema’s.”

“Bedankt voor alle informatie en de zeer informatieve en boeiende lesdagen.”

De Wijsheid van Honden, wat een ontzettend leuk en interessant boek!”

“Was heel leerzaam, duidelijk uitgelegd en alles eigenlijk meteen zelf toe te passen! Dank je wel!”

“Wil je meer weten over de intelligentie van honden? Kom dan naar deze interessante cursus. Laat je verbazen.”

Cursus oktober 2020: De intelligentie en het gevoelsleven van kippen, varkens, runderen, paarden, schapen en geiten.

11 3 12 het witte schaap .kinderboerdeij de uilenburg rembrandtpark copyIn oktober zal psycholoog en filosoof dr. Rivas een 2-daagse cursus presenteren over de intelligentie en het gevoelsleven van kippen, varkens, runderen, paarden, schapen en geiten. Dieren waar eigenlijk nog maar weinig over bekend is en waarover pas de afgelopen jaren nieuw wetenschappelijk onderzoek wordt verricht. De cursus vindt plaats in Amsterdam en zal op zaterdagen 17 en 24 oktober 2020 worden georganiseerd. Voor de meeste mensen zijn al deze dieren behoorlijk onbekend en heeft men vaak geen idee dat ze individuen zijn met een behoorlijke intelligentie en een boeiend gevoelsleven. Vaak ‘ontmoeten’ mensen deze dieren alleen als ze op hun etensbord liggen. Ook voor wetenschappers waren deze dieren lange tijd niet interessant, omdat men dacht dat ze maar een heel beperkte intelligentie of cognitie zouden hebben. De laatste jaren zien we echter een grote toename aan onderzoek van deze dieren, met soms verrassende resultaten. Zo blijken paarden, varkens en geiten net als honden een goed begrip te hebben van de communicatie van mensen en letten ze op de aandacht van de mens wanneer ze bijvoorbeeld diens hulp willen inroepen. Kuikens blijken in staat te zijn om te tellen en te rekenen. Schapen en koeien kunnen goed verschillende gezichten van elkaar onderscheiden, waarvan men tot dan toe dacht dat dat een uniek menselijk vermogen was. Paarden en geiten zijn in staat om de emoties in verschillende menselijke gezichtsuitdrukkingen te begrijpen. Hennen blijken bezorgd om het welzijn van hun kuikens. Tijdens deze cursus krijgt U dan ook een nadere kennismaking met deze dieren doordat we de uitkomsten zullen behandelen van wetenschappelijk onderzoek naar hun intelligentie en gevoelsleven. Het zal in deze cursus niet gaan om onderzoek naar het welzijn van deze dieren die vaak worden ingezet als productiedieren, of om studies die proberen het welzijn van deze dieren in de veeteelt te verbeteren. De focus van de cursus zal meer fundamenteel zijn en liggen op de aard van al deze dieren als denkende en voelende wezens, zodat U een beter beeld krijgt van deze meer onbekende dieren. Al deze dieren worden vaak “productiedieren” of “boerderijdieren” genoemd, omdat mensen ze houden voor de productie van dierlijke producten. Tijdens deze cursus krijgt U een heel ander beeld van deze dieren, doordat we in zullen gaan op hun intelligentie, hun gevoelens en hun emoties.

28 augustus 2019 de kippen copyDe cursus bestaat uit de volgende 2 cursusdagen, die ook afzonderlijk kunnen worden gevolgd:

Cursusdag 1. Intelligentie. Zaterdag 17 oktober 2020.

Onderwerpen: Oorsprong. Sociaal leven in het wild. Domesticatie. Basale cognitie: object permanentie. Categorisatie en relationeel denken. Numerieke vermogens. Tijd waarneming. Lange termijn geheugen. Ruimtelijke cognitie. Fysieke cognitie. Communicatie en taalonderzoek. Zelfbewustzijn. Anticipatie en zelfbeheersing. Herkenning van individuen. Gezichtsherkenning.

Omschrijving: We beginnen met een overzicht van de oorsprong en het sociale leven van deze dieren in het wild (groepsleven, dominantie, activiteitsgebied) en hun domesticatie door mensen. Hoe oud zijn de oudst bekende individuen van deze diersoorten geworden? Vervolgens kijken we naar studies omtrent basale vermogens zoals object-permanentie, categorisatie en concepten als “groter/kleiner.” Wat voor numerieke vaardigheden hebben deze dieren, kunnen ze tellen? Hoe is hun tijd waarneming en hoe goed is hun lange termijn geheugen? Waaruit bestaat de ruimtelijke en fysieke cognitie van deze dieren? Kunnen ze goed navigeren in de ruimte en snappen ze puzzeldozen? Kunnen varkens computerspelletjes spelen? Waaruit bestaat het vocale communicatieve repertoire van kippen? We behandelen de 25 verschillende roepen die bij hen zijn vastgesteld. Kunnen varkens gebaren begrijpen waarmee mensen voorwerpen aangeven? Wat is er bekend over zelfbewustzijn bij deze dieren? Begrijpen varkens de werking van een spiegel? Kunnen paarden zichzelf herkennen in een spiegel? Anticiperen kippen en varkens op de toekomst? Zijn kippen, geiten en varkens in staat tot zelfbeheersing, door niet meteen op voer af te gaan? Hoe herkennen al deze dieren elkaar als individu? Herkennen ze ook bekende mensen? Begint de herkenning van moeder en kind bij deze dieren al vroeg? Kunnen deze dieren gezichten van verschillende soortgenoten en mensen onderscheiden?

3 april 2017 amsterdamse bos slapend tevreden varken copyCursusdag 2. Intelligentie en gevoelsleven. Zaterdag 24 oktober 2020.

Onderwerpen: Sociaal leren en imitatie. Begrip van de geest van een ander: Theory of Mind. Bedrog. Het gevoelsleven: affectieve neurowetenschap. Smaak. Angst. Lust en sexleven. Ouderlijke zorg en affectie of liefde. Rouw. Speelsheid. Cognitieve bias. Herkenning emotie in gezichtsuitdrukkingen. Emotionele besmetting. Empathie. Veranderde bewustzijnstoestanden.

Omschrijving: Wat zijn de vermogens van deze dieren op het gebied van sociaal leren en imitatie? Kunnen ze iets leren door een soortgenoot of een mens te observeren? En hebben deze dieren ook een idee van de ander als geestelijk wezen: begrijpen ze iets van de intenties en aandacht van een ander? Snappen ondergeschikte geiten wat een dominante geit kan zien? Gebruiken hanen de voedselroep soms bedrieglijk? Letten ondergeschikte hanen er bij het hofmaken op of de dominante haan aanwezig is? Bewegen ondergeschikte varkens weg van voerlokaties als er een dominant varken in de buurt is die hen van dat voer kan verdrijven? Begrijpen deze dieren onze menselijke communicatieve signalen zoals wijzen? En hoe maken deze dieren zelf aan mensen duidelijk wat ze willen? Vervolgens gaan we uitgebreid in op het gevoelsleven van deze dieren: Welke gevoelens en emoties hebben ze? Hoe ziet het sexleven van deze dieren eruit? En als we naar deze dieren in het wild kijken, wat voor ouderlijke zorg zien we dan tussen ouderdieren en hun kinderen? Hoe lang blijven kinderen bij hun ouders? Hebben deze dieren voorkeuren voor sommige soortgenoten en mogen we dus van vriendschap en affectie spreken bij deze dieren? Rouwen ze ook bij het overlijden van een dierbare? Waaruit bestaat de speelsheid van deze dieren? Worden ze optimistisch of pessimistisch na een positieve of negatieve emotionele ervaring en hebben ze net als mensen dan een cognitieve bias? Kunnen paarden, schapen en geiten de emotie in de gezichtsuitdrukkingen van soortgenoten en mensen lezen? En zien we bij deze dieren ook vormen van emotionele besmetting en zelfs empathisch gedrag? Zijn schapen ook onderhevig aan besmettelijk geeuwen? Bestaat er verzoening en troost bij deze dieren? Zijn hennen betrokken betrokken bij het welzijn van hun kuikens? Hoeveel uur per dag slapen deze dieren en dromen ze dan? En kunnen ze net als mensen onder invloed zijn van drugs en daar plezier aan beleven?

20 april 2019 wandeling sgravenland schaap met 3 ling drieling lammetjes copyVoor wie? De cursus is geschikt voor iedereen die meer wil weten over de intelligentie en het gevoelsleven van kippen, varkens, runderen, paarden, schapen en geiten. Daarnaast is de cursus ook zeer geschikt voor mensen die professioneel met dieren werken en voor studenten van verschillende opleidingen. Een specifieke vooropleiding is niet vereist. De voertaal tijdens de cursus is Nederlands. Wel is het handig als men passief Engels kan begrijpen, aangezien niet alle filmpjes die zullen worden getoond ondertiteld zijn. Alle deelnemers krijgen na afloop een persoonlijk certificaat van deelname. Cursisten die alleen 1 cursusdag volgen krijgen een deelcertificaat. Tenslotte is er geen voorwaarde om vegetariër of veganist te zijn om deel te kunnen nemen aan deze cursus, iedereen is welkom.

Kosten. Deelname aan de volledige cursus kost 130 euro. Deze cursus wordt een paar keer jaar georganiseerd. Men kan dan ook alleen deelnemen aan 1 van de 2 cursusdagen en de ontbrekende cursusdag later in het jaar volgen. Deelname aan een afzonderlijke cursusdag kost 65 euro. Dit onderwijs is BTWvrij.

Korting voor mensen met minder draagkracht. Voor mensen met minder draagkracht, dat wil zeggen, mensen die moeten rondkomen van een inkomen rond het sociale minimum, bestaat er een speciale korting. Men betaalt dan 40 euro voor de volledige cursus of 20 euro per afzonderlijke cursusdag.

20 april 2019 wandeling sgravenland koeien koe bestijgt koe lesbisch copyData en tijden. De cursus bestaat uit twee zaterdagen: 17 en 24 oktober 2020. Elke cursusdag begint om 11.30 en eindigt om 16.30 uur. De cursus wordt zonder lunch gegeven.

Locatie: Hoofdgebouw universiteit, De Boelelaan 1105 te Amsterdam. Deze locatie is goed te bereiken met auto en openbaar vervoer. Gratis arkeren is mogelijk op de Gustav Mahlerlaan en de A.J. Ernstlaan.

90058214_10222291310018400_8408247167457689600_o copyMaatregelen i.v.m. de corona crisis: In verband met de crisis rondom het corona virus worden de ontwikkelingen goed bijgehouden en zullen we ons houden aan de officiële maatregelen die de regering afkondigt. Er is een mogelijkheid dat er ook deze herfst nog geen evenementen kunnen worden georganiseerd en dat de universiteit nog gesloten is. In dat geval zal de cursus worden verplaatst naar het Winterprogramma 2021 en geldt Uw betaling als een voucher of tegoedbon voor deelname aan de cursus op een toekomstige datum. Daarnaast is er de mogelijkheid dat evenementen deze herfst wel kunnen doorgaan, maar dat we ons dan nog wel moeten houden aan maatregelen zoals het minimaal 1,5 meter afstand houden van elkaar. Dan zal de cursus wel doorgaan, maar zullen we een collegezaal gebruiken die groot genoeg is om wel 2 meter of meer afstand van elkaar te kunnen houden. U zult tezijnertijd ingelicht worden van de stand van zaken ruim voor aanvang van de cursus.

Aanmelden: U kunt zich eenvoudig opgeven door een emailbericht te sturen naar estebanyes@gmail.com  of door onderstaand formulier in te vullen en te verzenden. U krijgt dan een emailbericht toegestuurd met daarin alle praktische details en een factuur voor Uw administratie.

 

Eerdere deelnemers aan deze cursus waren: mensen die samenleven met kippen, varkens, runderen, paarden, geiten, schapen of andere dieren; medewerkers van opvangcentra en kinderboerderijen; medewerkers van de Dierenbescherming en andere dierenorganisaties; mensen van de “dierenpolitie”; medewerkers van de veehouderij; studenten Diergezondheid en Management; docenten diergedrag hogescholen; dierengedragstherapeuten en paardencoachen; omnivoren, vegetariërs en veganisten.

Eerdere deelnemers over deze cursus:

“Was weer een bijzonder leerzame cursus! Een cursus die in mijn optiek voor iedereen interessant is. Dank!”

“Het was zeer de moeite waard: een aanrader!”

“Bedankt voor de inspirerende cursus en ik verheug me weer op een volgende cursus.”

“Wederom een boeiende cursus met een hele leuke gezellige presentator! Top!”

Dierendag Kindercollege “Dieren kunnen ook denken en voelen” 3 oktober 2020

Op zaterdag 3 oktober 2020 organiseert het Instituut voor Dieren in Filosofie en Wetenschap opnieuw het populaire Dierendag Kindercollege met als titel “Dieren kunnen ook denken en voelen,” speciaal voor kinderen in de leeftijd van 8 t/m 12 jaar met volwassen begeleiding.

10734000_10153277542514535_4461297390068895646_n

Tekening: Eric Windhorst

Beschrijving: In dit kindercollege zal psycholoog en filosoof dr. Esteban Rivas op een eenvoudige en vrolijke manier een aantal boeiende ontdekkingen uit de wetenschap behandelen waaruit blijkt dat dieren net als mensen kunnen denken en voelen. We gaan in op de intelligentie van dieren: Hoe slim zijn honden? Hoeveel woorden kan een hond eigenlijk begrijpen? Hoe slim zijn apen en vogels? Welke dieren gebruiken voorwerpen als gereedschap? Waarover communiceren dieren met elkaar? Waarschuwen ze elkaar als er roofdieren aankomen? Welke dieren herkennen zichzelf in spiegels? En we gaan in op het gevoelsleven van dieren: Hebben dieren ook gevoelens en emoties? Bestaat er iets als liefde en vriendschap tussen dieren? Hoe spelen dieren met elkaar en kunnen ze lachen? Troosten dieren elkaar? Wat voor leuke banden kunnen er bestaan tussen dieren die tot twee hele verschillende diersoorten horen? Dr. Rivas zal met interessante feiten aan komen zetten, boeiend voor zowel jong als oud, waardoor je een goed beeld krijgt van de vele overeenkomsten tussen mensen en andere dieren. Het college zal worden opgeluisterd met veel foto’s, filmpjes, en leuke dierengeluiden. Elk kind krijgt aan het einde van het college een vrolijk persoonlijk certificaat van deelname.

Voor wie? Het kindercollege is bedoeld voor kinderen van 8 t/m 12 jaar, met 1 of meer volwassenen als begeleiding. De voertaal tijdens het college is Nederlands.

Kosten. De kosten voor deelname zijn 7,50 euro per kind en 12,50 per volwassene. Dit onderwijs is BTWvrij.

Datum en tijd. Het college zal plaatsvinden op zaterdag 3 oktober 2020. Het begint om 12.30 en eindigt om 14.30 uur (met daarin een korte pauze).

Locatie: Hoofdgebouw universiteit, De Boelelaan 1105 te Amsterdam. Deze locatie is goed te bereiken met auto en openbaar vervoer. Gratis parkeren is mogelijk op de Gustav Mahlerlaan en de A.J. Ernstlaan.

100_0057crop

dr. Rivas met kat Slungel

Maatregelen i.v.m. de corona crisis: In verband met de crisis rondom het corona virus worden de ontwikkelingen goed bijgehouden en zullen we ons houden aan de officiële maatregelen die de regering afkondigt. Er is een mogelijkheid dat er ook deze herfst nog geen evenementen kunnen worden georganiseerd en dat de universiteit nog gesloten is. In dat geval zal het college worden verplaatst naar het Winterprogramma 2021 en geldt Uw betaling als een voucher of tegoedbon voor deelname aan het college op een toekomstige datum. Daarnaast is er de mogelijkheid dat evenementen deze herfst wel kunnen doorgaan, maar dat we ons dan nog wel moeten houden aan maatregelen zoals het minimaal 1,5 meter afstand houden van elkaar. Dan zal het college wel doorgaan, maar zullen we een collegezaal gebruiken die groot genoeg is om wel 2 meter of meer afstand van elkaar te kunnen houden. U zult tezijnertijd ingelicht worden van de stand van zaken ruim voor aanvang van het college.

Aanmelden: U kunt zich eenvoudig opgeven door een emailbericht te sturen naar estebanyes@gmail.com  of door onderstaand formulier in te vullen en te verzenden. U krijgt dan een emailbericht toegestuurd met daarin alle praktische details en een factuur voor Uw administratie.

 

Eerdere deelnemers over het kindercollege:

“Onze kinderen vonden het een hele leuke en ook leerzame middag, en dat kunnen wij alleen maar beamen.”

“Erg leuk en belangrijk. Het is goed om met dit soort activiteiten door te gaan om meer bewustzijn bij meer mensen te krijgen.”

“Mijn kind kon het goed volgen en is enthousiast als er nog een deel 2 komt.”

“Mijn kind vond het een leerzaam college. Hij vond het bijzonder om te zien dat dieren zo slim zijn.”

“Ik vind het super gaaf dat je dit organiseert, dit onbreekt super hard in het onderwijs.”

“Het was een leuk en leerzaam college, voor jong en oud!”

Cursussen Lenteprogamma zijn geannuleerd

Alle cursussen van het Lenteprogramma zullen helaas niet door kunnen gaan. Dit is vanwege de verlenging van de maatregelen van de Nederlandse regering m.b.t. de crisis rond het corona virus tot en met tenminste 28 april. De universiteiten zullen dicht blijven tot en met tenminste 1 juni.

De volgende cursussen zijn dus geannuleerd:

– De cursus “Het gevoelsleven van dieren en de relevantie daarvan voor onze ethiek” op 28 maart en 4 april (deze cursus was al eerder afgelast).

– De cursus “De intelligentie en het gevoelsleven van kippen, varkens, runderen, paarden, geiten en schapen” op 18 en 25 april.

– De cursus “Slimme honden! De intelligentie van honden” op 9 en 16 mei.

90649389_10222322871727423_4374193413793251328_n

Esteban Rivas met buurtkat Wimpie

Op korte termijn zal een Herfstprogramma (onder voorbehoud) worden bekend gemaakt, waarin al deze cursussen zullen terugkeren. Voor de cursus “Slimme honden! De intelligentie van honden” zijn al nieuwe data bekend. Deze zal op 7 en 14 november worden georganiseerd.

Houd U aan de afgekondigde maatregelen om de snelle verspreiding van het corona virus tegen te gaan. Voor diegenen die thuis moeten blijven wens ik veel sterkte en geef ook de andere dieren waarmee U samenleeft voldoende aandacht (maar ook weer niet teveel). Heel veel gezondheid wens ik iedereen en hopelijk tot ziens deze herfst!

Alle cursussen tot en met eind maart zijn geannuleerd

Vanwege de nieuwe maatregelen m.b.t. de crisis rond het corona virus zijn alle cursussen van het Instituut voor Dieren in Filosofie en Wetenschap tot en met eind maart geannuleerd. De universiteiten hebben besloten geen klassikaal onderwijs meer te organiseren en dat is een zeer verstandig besluit.

De volgende cursussen gaan niet door:

– De cursus “Slimme honden! De intelligentie van honden” van 14 en 21 maart. Als alternatief wordt deze cursus op zaterdagen 9 en 16 mei opnieuw georganiseerd. Klik hier voor meer informatie. Ook zal de hondencursus begin november nog een keer worden georganiseerd, waarschijnlijk op de eerste 2 zaterdagen van november.

– Cursusdag 1 van de cursus “Het gevoelsleven van dieren en de relevantie daarvan voor onze ethiek” op zaterdag 28 maart zal ook niet doorgaan. Of cursusdag 2 op zaterdag 4 april, over ethiek, door kan gaan is nu nog niet duidelijk en hangt of van het verdere verloop van de corona crisis en eventuele verdergaande maatregelen.  Deze cursus zal waarschijnlijk in september opnieuw worden georganiseerd.

De cursus “De intelligentie en het gevoelsleven van kippen, varkens, runderen, paarden, schapen en geiten” op 18 en 25 april, en de cursus “Slimme honden! De intelligentie van honden” op 9 en 16 mei gaan wel door, tenzij de periode van sluiting van de universiteiten nog langer zal duren. Houd dus de berichtgeving over het corona virus goed in de gaten.

Ik wens iedereen in deze tijden een goede gezondheid, een goed gebruik van het verstand en een groot, mooi hart!

dr. Esteban Rivas

Cursus “Slimme honden! – De intelligentie van honden” mei 2020

In mei zal psycholoog en filosoof dr. Esteban Rivas de populaire cursus “Slimme honden! – De intelligentie van honden” voor de enalaatste keer dit jaar organiseren in Amsterdam. De cursus bestaat uit twee cursusdagen en zal op zaterdagen 9 en 16 mei worden georganiseerd voor iedereen die meer wil weten over de intelligentie van honden.

Beschrijving cursus:

unnamed-2

Foto: Eimer Wieldraaijer

Al meer dan 15.000 jaar leven mensen samen met honden. De afgelopen 25 jaar vinden er heel veel nieuwe studies plaats naar de intelligentie of cognitie van honden. Zo zijn er inmiddels aparte instituten opgericht aan universiteiten over de hele wereld waar intelligentie-onderzoek met honden wordt gedaan: het Family Dog Project aan de Universiteit van Boedapest (Adam Miklosi), de afdeling Vergelijkende en Ontwikkelings-psychologie van het Max Planck Instituut voor Evolutionaire Antropologie van de Universiteit van Leipzig (Juliane Kaminski en Michael Tomasello), het Clever Dog Lab aan de Universiteit van Wenen (Ludwig Huber) en het Duke Canine Cognition Center aan de Duke University in de Verenigde Staten (Brian Hare). Uit deze recente studies blijkt dat honden veel slimmer zijn dan we tot nu toe dachten. Honden blinken vooral uit in sociale intelligentie, waardoor ze ook zeer goed met mensen kunnen samenleven. Tijdens deze cursus zal dr. Rivas uitgebreid ingaan op de uitkomsten van al deze recente onderzoeken met honden. De cursus geeft U een goed overzicht van de huidige stand van zaken op het gebied van de wetenschappelijke kennis over de intelligentie van honden. Dat zal voor een deel ook Uw eigen beeld veranderen van waar honden toe in staat zijn qua intelligentie. De cursus bestaat uit de volgende 2 cursusdagen, die ook afzonderlijk te volgen zijn.

Cursusdag 1. Zaterdag 9 mei 2020.

Onderwerpen: Inleiding. Geschiedenis onderzoek intelligentie honden. De domesticatiegeschiedenis van honden. Begrip van menselijke communicatieve signalen. Taalonderzoek.

Omschrijving: Wat is intelligentie of cognitie? Al meer dan 100 jaar vindt er onderzoek plaats naar de intelligentie van honden en andere dieren, maar honden werden lange tijd genegeerd als domme, “onnatuurlijke” dieren. We bespreken kort de gedachten over hondenintelligentie van Charles Darwin, Pavlov, Thorndike, Lloyd Morgan, het behaviorisme en de cognitieve revolutie in de vergelijkende psychologie en ethologie. Wie waren de voorouders van honden? De zintuigen van de hond: informatiekanalen van kennis. Hoe heeft de domesticatie van honden plaatsgevonden? Hebben wolven zichzelf eigenlijk gedomesticeerd tot honden? Wat voor implicaties heeft het langlopende experiment met tamme zilvervossen voor de domesticatie van honden? En wat betekent de domesticatiegeschiedenis voor de gerichtheid van honden op mensen en het begrijpen van menselijke communicatieve signalen zoals wijzen en blikrichting? En hoe steken hun vermogens af in vergelijking met wolven? Wat zijn de resultaten van het taalonderzoek met honden? We behandelen de “wonderhonden” uit het begin van de 20e eeuw en de lessen van het paard Slimme Hans. Hoeveel menselijke woorden kunnen honden snappen?

Cursusdag 2. Zaterdag 16 mei 2020.

Onderwerpen: De (intentionele) communicatie van honden. Begrip van het zien, horen en weten van mensen. Basale cognitie. Fysieke intelligentie. Sociaal leren en imitatie. Samenwerking, empathie en rouw.

Omschrijving: Is de communicatie van honden doelbewust of intentioneel te noemen? Drukken honden verschillende zaken uit met hun communicatieve geluiden? Hoe goed kunnen mensen de emoties van honden in hun geblaf herkennen? Begrijpen honden wat mensen zien, horen en weten? Letten ze daar op bij de interactie met de mens en proberen honden zo ongemerkt stout of ongehoorzaam te zijn? En hoe ver reikt hun intelligentie over de fysieke wereld en de causale verbanden tussen objecten? Hebben ze door dat voorwerpen blijven bestaan (object-permanentie) en hoe gedragen honden zich in spannende onderzoeken als de toverbeker? Kunnen honden verschillende hoeveelheden onderscheiden? Waaruit bestaat hun ruimtelijke cognitie? Wat snappen honden van natuurkundige wetten zoals de zwaartekracht? Wat leren honden door sociale observatie en zijn ze in staat tot imitatie? Verzoenen honden zich na een conflict en troosten ze elkaar? Bestaat er bewijs voor empathie bij honden? En wat is er bekend over rouw bij honden en de emotionele hechting en neurochemie in de relatie van honden met de mensen met wie ze samenleven?

Genie-honden-9789026323980

Cursusboek “De intelligentie van honden”

Cursusboek: Bij deze cursus gebruiken we als cursusboek De wijsheid van honden. Over intelligentie en gedrag van ons meest geliefde huisdier van Brian Hare & Vanessa Woods. Dat is de Nederlandse vertaling van The genius of dogs. How dogs are smarter than you think, geschreven door professor in de evolutionaire antropologie Brian Hare, co-directeur van het Duke Canine Cognition Center aan de Duke University in North Carolina (VS). Hoewel dit boek alweer in 2013 is verschenen is het nog steeds het meest complete overzicht voor een algemeen publiek van de resultaten van al het recente onderzoek naar de intelligentie van honden. Tijdens de cursus gelden per cursusdag een aantal hoofdstukken uit dit boek als voorbereiding. De cursisten kunnen deze hoofdstukken dan vantevoren lezen en daarbij vragen noteren, zowel over de tekst als men iets niet snapt, als over de inhoud, wanneer men een discussievraag heeft. Deze vragen kunnen dan op de cursus zelf worden gesteld en gezamenlijk behandeld worden. De aanschaf van het cursusboek is facultatief, dus niet verplicht om aan de cursus mee te kunnen doen. Men kan de cursus namelijk ook volgen zonder het cursusboek te hebben gelezen, aangezien dr. Rivas de belangrijkste materie uit het boek in de vorm van een samenvatting zal presenteren. Het ISBN nr van het boek is: 9789026323980, is uitgegeven bij Ambo/Anthos in Amsterdam en is te bestellen in de boekhandel of op internet.

P1150268 copy 2Voor wie? De cursus is bedoeld voor iedereen die geïnteresseerd is in de intelligentie van honden, of men nu wel of niet zelf een huishouden deelt met een hond. Daarnaast is deze zeer geschikt voor mensen die professioneel met honden werken, zoals dierenartsen en hondengedragstherapeuten (diegenen aangesloten bij organisaties zoals stichting Alpha krijgen er punten permanente educatie voor). Een specifieke vooropleiding is niet vereist. Wel is het handig als men passief Engels kan begrijpen, aangezien niet alle filmpjes die zullen worden getoond ondertiteld zijn. Alle deelnemers krijgen na afloop een persoonlijk certificaat van deelname. Cursisten die alleen 1 cursusdag volgen krijgen een deelcertificaat.

Kosten. Deelname aan de volledige cursus kost 130 euro. Deze cursus wordt een paar keer jaar georganiseerd. Men kan dan ook alleen deelnemen aan 1 van de 2 cursusdagen en de ontbrekende cursusdag later in het jaar volgen. Deelname aan een afzonderlijke cursusdag kost 65 euro. Dit onderwijs is BTWvrij.

Korting voor mensen met minder draagkracht. Voor mensen met minder draagkracht, dat wil zeggen, mensen die moeten rondkomen van een inkomen rond het sociale minimum, bestaat er een speciale korting. Men betaalt dan 40 euro voor de volledige cursus of 20 euro per afzonderlijke cursusdag.

Data en tijden. De cursus bestaat uit twee zaterdagen: 9 en 16 mei 2020. Elke cursusdag begint om 11.30 en eindigt om 16.30 uur. De cursus wordt zonder lunch gegeven.

Locatie: Hoofdgebouw universiteit, De Boelelaan 1105 te Amsterdam. Deze locatie is goed te bereiken met auto en openbaar vervoer. Gratis parkeren is mogelijk op de Gustav Mahlerlaan en de A.J. Ernstlaan.

Aanmelden: U kunt zich eenvoudig opgeven door een emailbericht te sturen naar estebanyes@gmail.com  of door onderstaand formulier in te vullen en te verzenden. U krijgt dan een emailbericht toegestuurd met daarin alle praktische details en een factuur voor Uw administratie.

Men kan zich nog inschrijven voor deelname aan deze cursus tot en met de dag van aanvang, dus voor cursusdag 1 tot en met 9 mei 2020 en voor cursusdag 2 tot en met 16 mei 2020.

 

Eerdere deelnemers aan deze cursus waren: mensen die samenleven met 1 of meerdere honden (of andere dieren); mensen met een hulphond; honden- en andere dierengedragstherapeuten; eigenaren en medewerkers van hondenscholen; medewerkers en vrijwilligers van honden- en andere dierenorganisaties, dierenasiels, dierenambulances, hondenuitlaatservices en hondenrasverenigingen; hondentrainers en -instructeurs; mensen die speurwerk met honden verrichten; mensen van de “dierenpolitie”; studenten diergeneeskunde, ethologie, psychologie, Dier en zorg management, dierverzorging, en veterinaire natuurgeneeskunde; en mensen zonder hond die gewoon hun kennis over honden wilden vergroten.

 

Eerdere deelnemers over deze cursus:

“Heb de cursus als prettig ervaren en heb onwijs veel geleerd.” “Boeiende dagen! Ik heb genoten van de onderwerpen. Je didactische vaardigheden zijn erg prettig.”

“Ik heb met veel plezier en interesse de twee cursusdagen bijgewoond. Ook mijn labrador is tevreden. Zij is blij dat haar intelligentie eindelijk wetenschappelijk is onderbouwd.”

“Hartelijk dank voor de heel erg interessante dagen. Knap hoe je ons mensen betrekt bij de boeiende thema’s.”

“Bedankt voor alle informatie en de zeer informatieve en boeiende lesdagen.”

De Wijsheid van Honden, wat een ontzettend leuk en interessant boek!”

“Was heel leerzaam, duidelijk uitgelegd en alles eigenlijk meteen zelf toe te passen! Dank je wel!”

“Wil je meer weten over de intelligentie van honden? Kom dan naar deze interessante cursus. Laat je verbazen.”

Cursus april 2020: De intelligentie en het gevoelsleven van kippen, varkens, runderen, paarden, schapen en geiten.

17795837_10212724213086956_3995403617424144092_nEind 2018 presenteerde psycholoog en filosoof dr. Rivas een nieuwe cursusdag over de intelligentie en het gevoelsleven van kippen, varkens, runderen, paarden, schapen en geiten. Dieren waar eigenlijk nog maar weinig over bekend is en waarover pas de afgelopen jaren nieuw wetenschappelijk onderzoek wordt verricht. Inmiddels is deze cursus uitgebreid met nieuw materiaal en beslaat deze nu 2 cursusdagen. De cursus vindt plaats in Amsterdam en zal op zaterdagen 18 en 25 april 2020 worden georganiseerd. Voor de meeste mensen zijn al deze dieren behoorlijk onbekend en heeft men vaak geen idee dat ze individuen zijn met een behoorlijke intelligentie en een boeiend gevoelsleven. Vaak ‘ontmoeten’ mensen deze dieren alleen als ze op hun etensbord liggen. Ook voor wetenschappers waren deze dieren lange tijd niet interessant, omdat men dacht dat ze maar een heel beperkte intelligentie of cognitie zouden hebben. De laatste jaren zien we echter een grote toename aan onderzoek van deze dieren, met soms verrassende resultaten. Zo blijken paarden, varkens en geiten net als honden een goed begrip te hebben van de communicatie van mensen en letten ze op de aandacht van de mens wanneer ze bijvoorbeeld diens hulp willen inroepen. Kuikens blijken in staat te zijn om te tellen en te rekenen. Schapen en koeien kunnen goed verschillende gezichten van elkaar onderscheiden, waarvan men tot dan toe dacht dat dat een uniek menselijk vermogen was. Paarden en geiten zijn in staat om de emoties in verschillende menselijke gezichtsuitdrukkingen te begrijpen. Hennen blijken bezorgd om het welzijn van hun kuikens. Tijdens deze cursus krijgt U dan ook een nadere kennismaking met deze dieren doordat we de uitkomsten zullen behandelen van wetenschappelijk onderzoek naar hun intelligentie en gevoelsleven. Het zal in deze cursus niet gaan om onderzoek naar het welzijn van deze dieren die vaak worden ingezet als productiedieren, of om studies die proberen het welzijn van deze dieren in de veeteelt te verbeteren. De focus van de cursus zal meer fundamenteel zijn en liggen op de aard van al deze dieren als denkende en voelende wezens, zodat U een beter beeld krijgt van deze meer onbekende dieren. Al deze dieren worden vaak “productiedieren” of “boerderijdieren” genoemd, omdat mensen ze houden voor de productie van dierlijke producten. Tijdens deze cursusdag krijgt U een heel ander beeld van deze dieren, doordat we in zullen gaan op hun intelligentie, hun gevoelens en hun emoties.

DSCN4773 copyDe cursus bestaat uit de volgende 2 cursusdagen, die ook afzonderlijk kunnen worden gevolgd:

Cursusdag 1. Intelligentie. Zaterdag 18 april 2020.

Onderwerpen: Oorsprong. Sociaal leven in het wild. Domesticatie. Hersenen. Zintuigen. Optische illusies. Basale cognitie: object permanentie. Categorisatie en relationeel denken. Numerieke vermogens. Tijd waarneming. Lange termijn geheugen. Ruimtelijke cognitie. Fysieke cognitie. Communicatie en taalonderzoek. Zelfbewustzijn. Anticipatie en zelfbeheersing. Herkenning van individuen. Gezichtsherkenning.

Omschrijving: We beginnen met een overzicht van de oorsprong en het sociale leven van deze dieren in het wild (groepsleven, dominantie, activiteitsgebied) en hun domesticatie door mensen. Hoe oud zijn de oudst bekende individuen van deze diersoorten geworden? We gaan ook in op de hersenen en de specifieke zintuiglijke vermogens van deze dieren. Zijn deze dieren net als mensen ook vatbaar voor optische illusies? Vervolgens kijken we naar studies omtrent basale vermogens zoals object-permanentie, categorisatie en concepten als “groter/kleiner.” Wat voor numerieke vaardigheden hebben deze dieren, kunnen ze tellen? Hoe is hun tijd waarneming en hoe goed is hun lange termijn geheugen? Waaruit bestaat de ruimtelijke en fysieke cognitie van deze dieren? Kunnen ze goed navigeren in de ruimte en snappen ze puzzeldozen? Kunnen varkens computerspelletjes spelen? Waaruit bestaat het vocale communicatieve repertoire van kippen? We behandelen de 25 verschillende roepen die bij hen zijn vastgesteld. Kunnen varkens gebaren begrijpen waarmee mensen voorwerpen aangeven? Wat is er bekend over zelfbewustzijn bij deze dieren? Begrijpen varkens de werking van een spiegel? Kunnen paarden zichzelf herkennen in een spiegel? Anticiperen kippen en varkens op de toekomst? Zijn kippen, geiten en varkens in staat tot zelfbeheersing, door niet meteen op voer af te gaan? Hoe herkennen al deze dieren elkaar als individu? Herkennen ze ook bekende mensen? Begint de herkenning van moeder en kind bij deze dieren al vroeg? Kunnen deze dieren gezichten van verschillende soortgenoten en mensen onderscheiden?

DSC03642 copy 2Cursusdag 2. Sociale intelligentie en gevoelsleven. Zaterdag 25 april 2020.

Onderwerpen: Sociaal leren en imitatie. Begrip van de geest van een ander: Theory of Mind. Bedrog. Het gevoelsleven: affectieve neurowetenschap. Smaak. Angst. Lust en sexleven. Ouderlijke zorg en affectie of liefde. Rouw. Speelsheid. Cognitieve bias. Herkenning emotie in gezichtsuitdrukkingen. Emotionele besmetting. Empathie.

Omschrijving: Wat zijn de vermogens van deze dieren op het gebied van sociaal leren en imitatie? Kunnen ze iets leren door een soortgenoot of een mens te observeren? En hebben deze dieren ook een idee van de ander als geestelijk wezen: begrijpen ze iets van de intenties en aandacht van een ander? Snappen ondergeschikte geiten wat een dominante geit kan zien? Gebruiken hanen de voedselroep soms bedrieglijk? Letten ondergeschikte hanen er bij het hofmaken op of de dominante haan aanwezig is? Begrijpen deze dieren onze menselijke communicatieve signalen zoals wijzen? En hoe maken deze dieren zelf aan mensen duidelijk wat ze willen? Vervolgens gaan we uitgebreid in op het gevoelsleven van deze dieren: Welke gevoelens en emoties hebben ze? Hoe ziet het sexleven van deze dieren eruit? En als we naar deze dieren in het wild kijken, wat voor ouderlijke zorg zien we dan tussen ouderdieren en hun kinderen? Hoe lang blijven kinderen bij hun ouders? Hebben deze dieren voorkeuren voor sommige soortgenoten en mogen we dus van vriendschap en affectie spreken bij deze dieren? Rouwen ze ook bij het overlijden van een dierbare? Waaruit bestaat de speelsheid van deze dieren? Worden ze optimistisch of pessimistisch na een positieve of negatieve emotionele ervaring en hebben ze net als mensen dan een cognitieve bias? Kunnen paarden, schapen en geiten de emotie in de gezichtsuitdrukkingen van soortgenoten en mensen lezen? En zien we bij deze dieren ook vormen van emotionele besmetting en zelfs empathisch gedrag? Zijn schapen ook onderhevig aan besmettelijk geeuwen? Bestaat er verzoening en troost bij deze dieren? Zijn hennen betrokken betrokken bij het welzijn van hun kuikens?

DSC03605 copy 2Voor wie? De cursus is geschikt voor iedereen die meer wil weten over de intelligentie en het gevoelsleven van kippen, varkens, runderen, paarden, schapen en geiten. Daarnaast is de cursus ook zeer geschikt voor mensen die professioneel met dieren werken en voor studenten van verschillende opleidingen. Een specifieke vooropleiding is niet vereist. Wel is het handig als men passief Engels kan begrijpen, aangezien niet alle filmpjes die zullen worden getoond ondertiteld zijn. Alle deelnemers krijgen na afloop een persoonlijk certificaat van deelname. Cursisten die alleen 1 cursusdag volgen krijgen een deelcertificaat. Tenslotte is er geen voorwaarde om vegetariër of veganist te zijn om deel te kunnen nemen aan deze cursus, iedereen is welkom.

Kosten. Deelname aan de volledige cursus kost 130 euro. Deze cursus wordt een paar keer jaar georganiseerd. Men kan dan ook alleen deelnemen aan 1 van de 2 cursusdagen en de ontbrekende cursusdag later in het jaar volgen. Deelname aan een afzonderlijke cursusdag kost 65 euro. Dit onderwijs is BTWvrij.

P1150513 copy 2Korting voor mensen met minder draagkracht. Voor mensen met minder draagkracht, dat wil zeggen, mensen die moeten rondkomen van een inkomen rond het sociale minimum, bestaat er een speciale korting. Men betaalt dan 40 euro voor de volledige cursus of 20 euro per afzonderlijke cursusdag.

Data en tijden. De cursus bestaat uit twee zaterdagen: 18 en 25 april 2020. Elke cursusdag begint om 11.30 en eindigt om 16.30 uur. De cursus wordt zonder lunch gegeven.

Locatie: Hoofdgebouw universiteit, De Boelelaan 1105 te Amsterdam. Deze locatie is goed te bereiken met auto en openbaar vervoer. Gratis parkeren is mogelijk op de Gustav Mahlerlaan en de A.J. Ernstlaan.

Aanmelden: U kunt zich eenvoudig opgeven door een emailbericht te sturen naar estebanyes@gmail.com  of door onderstaand formulier in te vullen en te verzenden. U krijgt dan een emailbericht toegestuurd met daarin alle praktische details en een factuur voor Uw administratie.

Men kan zich nog inschrijven voor deelname aan deze cursus tot en met de dag van aanvang, dus voor cursusdag 1 tot en met 18 april 2020 en voor cursusdag 2 tot en met 25 april 2020.

 

Eerdere deelnemers aan deze cursus waren: mensen die samenleven met kippen, varkens, runderen, paarden, geiten, schapen of andere dieren; medewerkers van opvangcentra en kinderboerderijen; medewerkers van de Dierenbescherming en andere dierenorganisaties; mensen van de “dierenpolitie”; medewerkers van de veehouderij; studenten Diergezondheid en Management; docenten diergedrag hogescholen; dierengedragstherapeuten en paardencoachen; omnivoren, vegetariërs en veganisten.

 

Eerdere deelnemers over deze cursus:

“Was weer een bijzonder leerzame cursus! Een cursus die in mijn optiek voor iedereen interessant is. Dank!”

“Het was zeer de moeite waard: een aanrader!”

“Bedankt voor de inspirerende cursus en ik verheug me weer op een volgende cursus.”

“Wederom een boeiende cursus met een hele leuke gezellige presentator! Top!”